Het plein voor de Duomo, de kathedraal van Santa Maria Maggiore, dankt zijn naam aan Gabriele D'annunzio, die het plein, vanwege de excentriciteit van het grootste architectonische complex van Romaans Europa, in zijn roman “Chissà che sì, chissà che no” uitgegeven in 1910, de naam Piazza dei Miracoli gaf.

Op een immens groen veld staan de Kathedraal met zijn laïsche klokkentoren (de Scheve Toren), het Baptysterium, het Camposanto. De symbolische betekenis van deze stadsjuwelen is gewenst duidelijk: men heeft de hele historische levenscyclus van de mens willen weergeven, van de geboorte tot de dood. Maar er is meer. De gebouwen zijn gesitueerd volgens het sterrenbeeld van de ram. Dit was echter geen bijgelovigheid, maar het instinct van de reden waarmee de bouwers hun hoofden vragend naar de hemel omhoog hieven, waar de doctrines samensmolten.

De Kathedraal is in Romaans-Pisaanse stijl gebouwd en werd een model voor alle kerken in Midden-Italië dankzij de destijds ongebruikelijke rijke versieringen en de horizontale marmeren strepen, ontleend aan de Arabische, Byzantijnse en Levantijnse culturen: exotisch en elders in de Toscaanse kunst overgenomen, dankzij de internationale aanwezigheid van de Pisaanse handelslui in die tijd (in de wijk Chinzica, met talrijke ateliers en marktjes, waren ooit Arabische en Joodse koopmannen gevestigd). Ook het ruimtelijke effect binnenin de kerk herinnert aan de Islamitische moskeeën.

Binnen bevinden zich de beeldhouwwerken van de plaatselijke meesters en beeldhouwers uit de dertiende eeuw Nicola en Giovanni Pisano.
Van Giovanni’s hand is de beroemde preekstoel, niet alleen omdat deze een van de rijkste en meest uitgebreide veertiende eeuwse vertellingen van het leven van Christus is, maar ook omdat voor het eerst de panelen licht gebogen zijn, wat aan de preekstoel een nieuwe cirkelvormige dimensie geeft.
De beste arbeidskrachten wisselden elkaar af en werkten samen aan de versieringen van de Kathedraal. Cimabue maakte er zijn laatste werk, een immens mozaïek van San Giovanni Evangelista; die net als de preekstoel geen schade heeft ondervonden van de verschrikkelijke brand die in 1595 de Duomo heeft verwoest.

Een andere preekstoel van gelijke schoonheid, ook Pergamo genaamd, is gemaakt door Nicola Pisano voor het Baptisterium, een rond religieus gebouw met een complexe versiering aan de buitenkant en een sobere inrichting binnen, met een parament van wit marmer en een mozaïekvloer. Andere artistieke schatten van het Baptisterium zijn gevestigd in het nabije Museo Nazionale del Duomo.

Het museum staat aan het gelijknamige plein en heeft een grote collectie keramiek en beeldhouwwerken met name afkomstig uit kerken uit Pisa. Opvallend is de schilderijenverzameling met werken van Donatello, Gentile da Fabriano, Masaccio en Beato Angelico

Pisa is een zeer antieke stad, met een Etruskisch-Romeinse oorsprong, met een hele hoge dichtheid van jonge inwoners. Naast de prestigieuze universiteit, is in Pisa de Scuola Normale gevestigd, waar niets normaal is. de Scuola Normale biedt zijn leerlingen, die pas worden toegelaten na een procedure en toelatingsexamen en ingeschreven staan bij een faculteit in deze stad, kost en inwoning, terugbetaling van de universiteitsbelastinggelden en een maandelijkse bijdrage voor de aanschaf van didactisch materiaal. De studenten kunnen ook zelf een gemeenschappelijk fonds beheren voor de programmering van culturele en recreatieve activiteiten. Het voordeel is dat de leerling onmiddellijk in contact wordt gebracht met de sleutelfiguren in de wereld van wetenschappelijk en literair-filosofisch onderzoek.
De school is in 1810 gesticht in het Palazzo della Carovana per Napoleontisch decreet en in haar annalen staan Nobelprijswinnaars als Enrico Fermi, Carlo Rubbia, Giosuè Carducci (de eerste Italiaanse Nobelprijswinnaar, in 1906), politici van het kaliber van Carlo Azeglio Ciampi, Alessandro Natta en Massimo D’Alema, directeuren van uitgeverijen en schrijvers als Giulio Bollati, Pietro Citati en Antonio Tabucchi.

De rivier de Arno loopt zo’n 16 km door Pisa van oost naar west, en daarom heeft de stad al vanaf de oudheid talrijke bruggen gebouwd. De oudste brug is de Ponte del Mezzo, die na de oorlog herbouwd is. Prachtig is de boog waarmee hij het water overschrijdt. Iedere zomer wordt hier het Gioco del Ponte gehouden, een levendig volkstoernooi oorspronkelijk uit de vijftiende eeuw.
De Ponte delle Bocchette is in 1986 gebouwd en is 700 meter lang. Uit 1974 stammen de koppige technische trucjes van een brug van slechts 109 meter, de Ponte di Solferino, die echter kritiek is voor het verkeer. De brug is in 1875 gebouwd ter herinnering aan de overwinning van Napoleon III op Francesco Giuseppe, en de brug werd gebombardeerd in 1944. De inwoners van Pisa herbouwden de brug, maar in 1966 bezweek deze na een overstroming van de Arno. Dankzij vernuft en regelmaat doet de brug tegenwoordig nog steeds zijn werk.
De rivier is zowel het kruis als het genoegen van de stad en schenkt Pisa rustige en groene oevers, geflankeerd door schitterende gebouwen, waaronder het Palazzo Medici (tegenwoordig Prefectuur) en Palazzo Toscanelli (waar nu het Staatsarchief gevestigd is).

Verdeeld over de hele stad zijn ateliers, werkplaatsen en marktkramen te vinden waar fijnbewerkte voorwerpen kunnen worden aangeschaft van albast, marmer, koper en leer.

Smakelijke menu’s voor kleine prijzen of onvergetelijke lunches en diners zijn in Pisa een ware verleiding, frequent, kostelijk en uniek.
Het zou werkelijk zonde zijn om Pisa te verlaten zonder de arsella alla pisana te hebben geproefd, een weekdier geserveerd op plakken Toscaans brood, de anguillette cieche alla pisana (aal), stoccafisso alla pisana (stokvis), l’anguilla in ginocchioni (gearomatiseerd met salie), spaghetti schiacciati (geplette spaghetti) met vissaus, la zuppa ai ranocchi , vissoep, de minestrone van witte bonen uit San Michele en de torta coi bischeri, met zoete rijstvulling, chocola, pijnboompitjes en geconfijte vruchten.
De Pisaanse hoofgerechten bereiken hoogtepunten met wild en vis, zoals de stoccafisso alla pisana (Pisa ligt slechts op 10 km van de Tyrrheense Zee).

Onder de wijnen staan op de eerste plaats de D.O.C. wijnen uit de streken Chianti en Montecarlo, maar talrijk en minder duur zijn ook de erg goede droge witte wijnen met een bouquet van bloemen, of de fruitige rode wijnen of met meer body, zoals bijvoorbeeld de Sangiovese.

Pisa is ook op het gebied van gebak onweerstaanbaar egocentrisch: naast de beroemde chiacchiere, de carnavalssuikers, de klassieke cantucciokoekjes met de amandelen en de minder bekende stiacciata di Pasqua, is er een gebak met een duidelijk Pisaans DNA: de naam is Kinzica, naar de naam van een prinses uit de vijftiende eeuw die een aanval van de Saracenen afwendde. Ter ere van haar kan tegenwoordig nog steeds een klein zacht en rond gebakje worden geproefd, dik bestrooid met biologische pijnboompitjes uit het nabijgelegen Parco Naturale di Migliarino San Rossore e Massacciuoli.
U hoeft zich niet schuldig te voelen, de stadswandelingen helpen bij de spijsvertering en bovendien heeft Pisa altijd al de wet van de zwaartekracht uitgedaagd.