Vanaf de vroege Middeleeuwen bediende Florence zich van de textielindustrie dankzij het water van de rivier de Arno, voor het wassen en spoelen van ruwe en bewerkte stoffen. Al in 1100 werkten er 30.000 mensen in deze industrie.
Het is een familie van textielindustriëlen, de Rucellai, die Leon Battista Alberti de opdracht geeft voor het ontwerp en de bouw van het gelijknamige magnifieke palazzo.

Voor de Tweede Wereldoorlog zijn er talloze bruggen over de Arno gebouwd. Maar bij het oorlogsoffensief in ’44 zijn ze allemaal gebombardeerd, behalve de Ponte Vecchio, de oudste brug van Florence, die de rivier op het smalste punt oversteekt. De brug werd zo genoemd door de Florentijnen in de eerste helft van de veertiende eeuw, toen ze vanwege de frequente overstromingen de brug van steen lieten bouwen, om deze te onderscheiden van de Ponte Nuovo, of de Ponte della Carraia.

De beroemde winkels op de brug, tegenwoordig bijna allemaal schitterende goudsmidateliers die elkaar opvolgen, waren er al in 1200. Toentertijd waren het slagerijen en vishandels, daarna leerlooierijen, die gemakkelijk bij het water konden om het leer in te dompelen alvorens het te looien.

In 1565 droeg Cosimo I de architect Giorgio Vasari op een gang te bouwen van ongeveer een kilometer, die tegenwoordig nog steeds begaanbaar is, om het Palazzo Vecchio te verbinden met Palazzo Pitti, de privéwoonstede van de Medici.
Op de helft van de brug staat, als een wereldlijk beschermheer, het in 1900 gesmede borstbeeld van Benvenuto Cellini, de beroemdste goudsmid in Florence tijdens de Renaissance. Een andere, minder bekende goudsmid die actief was in Florence, was Tommaso del Ghirlandaio, die zo genoemd werd omdat hij de hoofden van de Florentijnse meisjes met zilveren kransen versierde. In het atelier van Domenico heeft ook de zeer jonge Michelangelo het vak geleerd.

Het centrum van Florence, altijd overstroomd door toeristen van over de hele wereld, is een soepele mengeling van de levendigheid van het alledaagse leven en de sublieme eeuwigheid. Op Piazza del Duomo, het centrum van het centrum, zittend aan een van de talloze tafeltjes op een terras, word je verblind door de schoonheid die van alle kanten op je afstraalt.

De kathedraal, Santa Maria del Fiore, ook il Duomo genoemd, is een van de mooiste kerken van Italië, een marmeren borduurwerk. De eerste steen werd gelegd in 1296 naar ontwerp van Arnolfo di Cambio. Het is de op vier na grootste kerk van Europa. Florence wilde ook op het gebied van afmetingen alle records vestigen.
Zijn beroemde koepel, een technisch wonder die over het plein en over de wirwar van zijstraatjes triomfeert. De koepel werd ontworpen door Filippo Brunelleschi, ondersteund door Alberti die in De Re Aedificatoria, dat in 1452 geschreven is, zijn bedoeling met visionaire trots verklaarde: hij wilde een koepel die groot genoeg was ‘om met zijn schaduw alle Florentijnen te kunnen bedekken’. Zo won hij tot ieders verrassing de wedstrijd, die bestemd was voor de gevestigde architecten van de stad, maar tot het einde toe bleef de koepel een moeilijke uitdaging voor hem. Weinigen dachten dat een dergelijk gevaarte in de loop der tijd overeind zou blijven. De werken voor de lantaarn op de top van de koepel werden geblokkeerd vanwege de angst van kwaadsprekers. Er kunnen 30.000 mensen in, het meest geschikte publiek voor de snerende betogen van Savonarola. Deze beroemde Domenicaanse monnik, die juist in het tijdperk van de kunst tegen de artiesten van zijn eigen tijd uitviel vanwege de losbandigheid van de stijl: volgens hem zetten de plaatselijke schilders de Heilige Maagd Maria neer als een prostituee.
De dom is van binnen heel sober met weinig versieringen, om de ruimtelijkheid en de suggestie van de ruimte en de gigantische afmetingen beter tot hun recht te laten komen. Ieder detail is echter gerealiseerd door de grootste meesters van de beeldhouw- en de schilderkunst: van Paolo Uccello zijn de hoofden van de profeten die de uurwijzer decoreren, de gekleurde glazen vensters zijn van Lorenzo Ghiberti, de beeldhouwer die later ook het bronzen reliëfpaneel voor de deuren van het baptisterium heeft ontworpen en gerealiseerd.

De klokkentoren is opvallend en een van de beste Italiaanse middeleeuwse torens, ontworpen door Giotto, inwoner en bouwmeester, die zich hield aan de veelkleurige stijl van het ontwerp voor de Duomo van Arnolfo di Cambio.
Ook Andrea Pisano, de beeldhouwer van de deuren aan de noordzijde van de klokkentoren, heeft bijgedragen aan de bouw van de klokkentoren die een hoogte bereikt van ongeveer 85 meter. De beelden en de reliëfs zijn van Donatello en Luca della Robbia.

De Uffizi werd gebouwd in 1560 als verzameling kantoren voor de groothertog Cosimo I en huisvest een buitengewone verzameling van kunstwerken van overal ter wereld, verdeeld over 65 zalen, met een speciale ruimte gereserveerd voor de Italiaanse Renaissance. De wereldlijke en kwistige opdrachtgevers van Florence hebben het artistieke panorama verrijkt met andere scènes dan de gangbare religieuze iconografie, maar voor welke prijs? Hiervan kan een idee verkregen worden, kijkend naar het portret van Cosimo il Vecchio, geschilderd door Pontormo. Nooit is de uitputting van de macht zo fysiognomisch weergegeven, door de contractuur en de bitterheid dat van het gezicht is af te lezen, en door de vervormde en door artritis geplaagde wijsvinger die de andere hand omklemt.

Alvorens enkele van de meest gewaardeerde schilders in de wereld te citeren, wijzen we op een beeld dat de Engelse dichter Byron liet zeggen “verblind en beneveld door haar schoonheid”. Het gaat over de Venere Medicea, een Romeinse kopie van het Griekse origineel, beschouwd als een van de meest erotische beelden van de antieke wereld.

Onder de ongelooflijke mengeling van artiesten, van Duccio da Boninsegna tot Cimabue, van Filippino Lippi tot Parmigianino, van Leonardo da Vinci tot Giovanni Bellini, van Masaccio tot Pollaiolo, we staan even stil bij De Geboorte van Venus en bij de Primavera van Sandro Botticelli, niet-officiële maar zeer geliefde emblemen van Florence en wereldberoemd. Ook bij de Geboorte, net als in het beeld van de Medici, probeert Venus haar borsten en schaamstreek te bedekken. Een dikke goudblonde haardos doet dienst als mantel, en een schelp voortgeduwd door Zephyr brengt haar naar de kust, waar een vrouw haar opwacht om haar te hullen in een roze gebloemde mantel. In beide werken, hebben de vrouwelijke hoofdpersonen iets gemeen, een hele witte huid die bijna verblindend licht geeft.
Het is niet te zien waar het licht vandaan komt, alleen de stralen, zonder schaduwen, zonder aarzelingen, eeuwig, omdat ook het licht zich beweegt in de tijd, in een pracht van mythologische en filosofische zinnenspelen, die de kennis van de klassieke oudheid lijkt weer te geven als een vreugdevolle ervaring.

Marsilio Ficino, een bij Cosimo zeer geliefd filosoof, observeerde dat zoals het weten de geest perfectioneert, de schilderkunst soms tot geest kan worden, die de materie verfijnt.

Dit is een wijds plein voor het Palazzo Vecchio, het oudste stadsmonument van Florence. Eens woonden hier de Priori, een heerschappij die de stad bestuurde. Tegenwoordig is hier de Gemeenteraad gevestigd, maar veel kamers zijn open voor publiek. U moet zeker een bezoek brengen aan de Salone dei Cinquecento (de zaal van de Vijfhonderd), ontworpen door Vasari, die ook de 39 panelen op het plafond heeft beschilderd, die de Apotheose van Cosimo I verbeelden.

Op de wand tegenover de ingang van de Salone staat het beeld Vittoria (overwinning) van Michelangelo (het Genie dat de Rede vermoordt) waarmee Cosimo zijn overwinning op Siena wilde aangeven. Interessant is ook de Sala della Cancelleria, de denkplek van Machiavelli.

Het plein wordt aan de oostkant begrensd door de gelijknamige Loggia met drie bogen, gebouwd aan het einde van de veertiende eeuw om de gemeenteambtenaren te beschermen tegen guur weer tijdens openbare ceremoniën. De Loggia heeft als ornament twee beroemde beeldhouwwerken. De Perseo van Cellini, beschouwd als een van de mooiste bronzen sculpturen in europa en de Ratto delle Sabine van Giambologna, een virtuoze warboel van lichamen in een tot wanhoop gedreven beweging, vervaardigd uit het grootste stuk marmer dat ooit in Florence is gezien.

Als u tegenover het Palazzo Vecchio staat, ziet u links nog meer beeldhouwwerken op een rij, waarvan de meest emblematische de David van Michelangelo is, althans een kopie ervan. Het origineel van deze jonge strijder met een blik die de vijand eeuwig uitdaagt, staat symbool voor de overwinning op de tirannie (van de Medici)en is te zien in de Galleria dell’Accademia di Belle Arti. Het is de moeite waard hem twee keer te bewonderen: de eerste keer om je over te geven aan het exuberante Michelangelogevoel van de menselijke macht en de unieke capaciteit van deze "genie-metselaar", die er bijna in slaagt werkelijk leven te blazen in een blok marmer; de tweede keer om in het gezicht van de David die nurkse tederheid te ontdekken van de puber die achter deze mythe schuilt.

Dankzij de vestiging van de Opificio delle Pietre Dure (waar het soms mogelijk is een restauratie van een kunstwerk bij te wonen), leidt Florence restaurateurs op voor hele fijne werken, die in staat zijn met voorwerpen te werken van ivoor, paarlemoer, schildpad, onyx, albast en hoorn te werken. Uren werk dat geduld en precisie vereist, om een tweede leven te schenken aan zeer kostbare schitterende antieke werken, die vaak fragiel en klein zijn, zoals hangertjes en waaiers.

De Mercato delle Pulci op Piazza dei Ciompi is een lieflijk detail van overbodige benodigdheden: antieke meubelen en voorwerpen, schilderijen, oude foto’s, modernariaat, oude boeken voor verzamelaars, sierraden (de kostbare bijouterie uit de jaren ’30 en ’40), poppen en houten en blikken speelgoed van vroeger…..de meest ludieke wereld voor uw zoektocht naar vervlogen tijden.

De Mercato Centrale op Piazza del Mercato, met zijn vele kraampjes en kiosken, is de belangrijkste markt voor etenswaren van de stad. Het is de grootste van de Europese overdekte markten. Het is tevens de geschikte plek om naast het kopen typisch Toscaanse lekkernijen, te genieten van een snelle en smaakvolle snack.

De Mercato di San Lorenzo is daarentegen verdeeld over een wirwar van straatjes rondom de gelijknamige kerk. Het geheim is te verdwalen, in het voorbijgaan een lekkernij te proeven en de karren van de penskooplui tegen te komen, een grote variatie van handgemaakte producten van leer te ontdekken, van ceintuurs tot schoenen. In de wijk San Lorenzo worden geregeld folkloristische manifestaties georganiseerd en voorstellingen voor kinderen. Het is de tolvrije zone voor jongleurs en straatartiesten.

De eeuwenoude traditie van de kunsten en vakmanschappen wordt nog steeds uitgeoefend en hiervan getuigen de namen van bepaalde straten: via dei Fibbiai (gespenmakers), via degli Arazzieri (tapijtwevers), via degli Spadai (degenmakers). Er zijn talrijke laboratoria die uitkomen op de Via della Porcellana, in de wijk Oltrarno. Het handgemaakte gemarmerde papier en het borduurwerk met de hand op linnen, zijn een andere specialiteit van Florence.

De Florentijnse keuken is al eeuwenoud, heeft een goede memorie voor de traditie en haalt haar neus op voor de eigentijdse keuken, die snel veroudert. De keuken wordt gekenmerkt door “arme”ingrediënten die echter met meesterschap bereid worden.

De voorgerechten
De basis voor de streekgerechten uit Florence is brood. Hier zijn enkele voorbeelden:

De minestra di pane, een maaltijdsoep van brood, met oud Toscaans brood, zwarte kool (mag niet ontbreken), wortelen, selderij, aardappelen, savooikool, bieten, witte en bruine bonen, uien, extravergine olie, knoflook en peper.
De panzanella , verkruimeld brood in water zacht gemaakt met groenten en soms kruiden.
De pappa col pomodoro die zelfs in de literatuur voorkomt: het wordt geciteerd in Gianburrasca.

De voorgerechten van pasta bevatten geen brood, maar zijn erg in trek bij de smulpapen, zoals de Casseruola alla fiorentina, pasta of tagliatelle met spinaziesaus, crème van champignons en verse worst gehuld in riccottakaas en ei. Om lauw op te eten, fantastisch in het voorjaar.

De hoofdgerechten
Steeds geïnspireerd op eenvoud als basis, is het belangrijkste hoofdgerecht de biefstuk. De Fiorentina voldoet aan onaantastbare vereisten: hij moet van perfect zacht rundvlees zijn met een bot, met een dikte van tenminste 5 centimeter, op de gril klaargemaakt en rauw van binnen. Een teveel doorgebakken biefstuk is in Florence heiligschennis.

Een langzame en geduldige kooktijd is daarentegen nodig voor de bollito en de lingua (rundvlees), koud geserveerd met groene saus, op basis van peterselie, eieren en ansjovis.

In dit typische recept komt het brood weer terug: pollo alla fiorentina. Het gaat om stukjes kipfilet in een crème-achtige kaas, met spinazie, ui, selderij, paprika, knoflook en royaal broodkruim er overheen.

Gebak
Het meest karakteristieke Florentijnse gebak is de schiacciata con l’uva (druivencake), met blauwe druiven bestrooid met suiker tussen de twee lagen deeg en besprenkeld met warme olie. Er bovenop wat takjes rozemarijn of “ramerino”, zoals die in Florence heten.
Frittelle, rond en zacht, uitmuntend met een goede Vinsanto (dessertwijn).
Le frittelle, tondeggianti e morbide, eccellenti con un buon Vinsanto.
Cenci, gefrituurd deeg met poedersuiker.

Goddelijk verdrinken
Toscane heeft aan haar wijn passie geschonken, een uitmuntende kwaliteit en een echte weg (Strada del Vino van de Etruskische kust), die in heel Europa erkend wordt.
Laat u meeslepen door de wijnkaart, de moeilijkheid zit hem in de ruime keuze: Chianti, Chianti Classico, Dogajolo (wijnachtig maar met fruit, en een bouquet van kersen) Brunello di Montalcino, Vernaccia di San Gimignano, Pomino….kunt u geen keuze maken? neem er dan een glaasje op en laat u adviseren. De restauranteigenaren zijn zeer gastvrij.